Catatan blog ini meneroka secara saintifik mengapa wanita hidup lebih lama daripada lelaki, memfokuskan pada faktor genetik dan perbezaan hormon.
Hari ini, kita mengejar kesaksamaan jantina, dan lelaki dan wanita hidup dalam persekitaran dan keadaan yang serupa. Walau bagaimanapun, statistik menunjukkan bahawa wanita mempunyai jangka hayat selama 82 tahun, manakala lelaki mempunyai 75 tahun. Jadi, mengapa wanita hidup lebih lama daripada lelaki di kebanyakan negara? Jawapan kepada soalan ini boleh dijelaskan melalui faktor genetik, perbezaan hormon, dan faktor fisiologi.
Pertama, secara biologi, lelaki dan wanita dibezakan oleh perbezaan kromosom seks. Salah satu sebab wanita mempunyai jangka hayat yang agak panjang adalah faktor genetik, terutamanya peranan kromosom X. Wanita mempunyai kromosom seks XX, manakala lelaki mempunyai kromosom seks XY. Kromosom X mengandungi kira-kira 800 hingga 900 gen, antaranya gen Sirtuin memainkan peranan penting dalam menyekat penuaan. Protein ini dihasilkan dalam tisu seperti otak, hati dan buah pinggang, melambatkan kematian sel penuaan dan memperlahankan proses penuaan. Tambahan pula, menurut kajian pada tahun 1985 dari Universiti Stanford, kromosom X menyumbang kepada pembaikan kerosakan DNA, menjelaskan mengapa sistem imun wanita lebih kuat dan pulih lebih cepat daripada lelaki. Ini kerana wanita, yang memiliki dua kromosom X, boleh mengimbangi dengan satu jika yang lain rosak. Sebaliknya, kromosom Y lelaki mempunyai kadar mutasi 3-6 kali lebih tinggi daripada kromosom X, menjadikan lelaki lebih mudah terdedah kepada penyakit genetik. Akibatnya, lelaki lebih mudah terdedah kepada keadaan seperti distrofi otot atau hemofilia.
Faktor lain yang mempengaruhi umur panjang wanita ialah hormon. Lelaki menghasilkan lebih banyak testosteron, manakala wanita merembeskan lebih banyak estrogen. Testosteron meningkatkan tekanan darah lelaki dan menjana LDL (lipoprotein berketumpatan rendah), menyebabkan kolesterol terkumpul dalam saluran darah. Akibatnya, lelaki menjadi lebih terdedah kepada penyakit dewasa seperti penyakit jantung, aterosklerosis, dan hipertensi. Sebaliknya, hormon estrogen wanita menggalakkan pengeluaran HDL (lipoprotein berketumpatan tinggi) dalam hati dan memudahkan pemulangan LDL ke hati, menghalang pengumpulan kolesterol dalam saluran darah. Selain itu, estrogen menyumbang kepada mengekalkan sistem imun yang lebih kuat pada wanita dengan menggalakkan pengeluaran imunoglobulin.
Tambahan pula, estrogen memainkan peranan penting dalam mencegah osteoporosis pada wanita. Osteoporosis adalah keadaan di mana tulang menjadi lemah akibat penuaan, berlaku lebih kerap pada wanita selepas menopaus apabila tahap estrogen menurun. Walau bagaimanapun, terapi penggantian estrogen boleh melambatkan permulaan osteoporosis. Ini memainkan peranan penting dalam mengekalkan kesihatan wanita dan menyumbang kepada umur panjang mereka.
Tambahan pula, haid pada wanita bertindak sebagai satu lagi kunci kepada umur panjang. Melalui haid, wanita secara berkala mengeluarkan darah, yang memastikan tahap zat besi dalam badan mereka lebih rendah daripada lelaki. Tahap zat besi yang lebih rendah mengurangkan jumlah oksigen toksik dalam badan, mencegah kerosakan sel yang disebabkan oleh radikal bebas dan membantu memanjangkan jangka hayat wanita. Seperti yang ditunjukkan oleh kajian dari Sekolah Perubatan Universiti Minnesota yang menunjukkan bahawa lelaki yang kerap menderma darah mempunyai tahap LDL yang lebih rendah, haid wanita memberi kesan positif kepada umur panjang dengan membuang sisa badan secara berkala.
Oleh itu, faktor genetik, hormon dan fisiologi memberikan asas saintifik mengapa wanita boleh hidup lebih lama daripada lelaki. Kromosom X, estrogen dan pengurangan oksigen toksik dalam badan melalui haid semuanya menjelaskan mengapa wanita boleh hidup lebih lama. Walau bagaimanapun, meskipun terdapat kelebihan semula jadi ini, menjalani kehidupan yang sihat dan panjang akhirnya bergantung kepada usaha individu. Hanya dengan menguruskan kehidupan sendiri melalui tabiat gaya hidup seperti bersenam, pemakanan sihat dan mengelakkan merokok, jangka hayat yang panjang boleh membawa kepada kualiti hidup yang lebih baik.
