Dalam catatan blog ini, saya akan melihat secara terperinci skandal Calciopoli 2006 dan proses yang membawa kepada penyingkiran Juventus, sambil mempersoalkan kesahihan hukuman tersebut.
Latar Belakang: Perbandingan dengan Kes-kes Perlawanan Pasangan Domestik
Pertama sekali, mari kita lihat secara ringkas beberapa kes yang kelihatan serupa. Di Korea Selatan juga, skandal mengatur perlawanan yang melibatkan pertaruhan haram dan pakatan sulit antara pemain dan broker telah berlaku, menyebabkan pergolakan sosial yang ketara. Dalam bola sepak profesional domestik, berpuluh-puluh pemain dan broker telah diharamkan secara kekal atau menerima tindakan disiplin yang berat, dan skandal serupa dalam besbol profesional dan e-sukan telah merosakkan reputasi liga dengan teruk.
Dalam kes-kes domestik ini, pengaturan perlawanan secara langsung yang tertumpu pada pertaruhan haram dan broker sering terbukti, yang membawa kepada tindakan tatatertib yang wajar. Oleh itu, walaupun prinsip bahawa "penyesuaian perlawanan mesti dihapuskan" adalah jelas, adalah penting juga untuk menyiasat fakta-fakta dengan teliti apabila mengenakan langkah-langkah tatatertib untuk mencegah hukuman yang tidak adil. Tujuan artikel ini adalah untuk mengkaji skandal Calciopoli di Itali, yang dianggap sebagai kes "hukuman yang tidak adil" sedemikian.
Gambaran Keseluruhan Skandal Calciopoli
Istilah "Calciopoli" ialah istilah media dan popular yang merujuk kepada skandal tersebut; ia secara amnya merujuk kepada dakwaan pengadil yang diperuntukkan dan pengaturan perlawanan dalam bola sepak Itali yang timbul sekitar musim 2005–06. Percikan skandal itu datang daripada satu temu bual sejurus selepas perlawanan dan kenyataan yang dibuat oleh pegawai kelab. Seorang pemain bintang Inter Milan mendakwa telah menyaksikan pengarah Juventus Luciano Moggi memasuki bilik persalinan pengadil, dan pemilik Inter Milan, Massimo Moratti, turut menyokong dakwaan ini, menyebabkan skandal itu meletus.
Skandal itu menjadi semakin memuncak apabila Telecom Italia mengeluarkan transkrip separa panggilan telefon antara Moggi dan pelbagai tokoh lain. Antara puluhan ribu rakaman itu, transkrip utama—beberapa ratus daripadanya telah didedahkan kepada umum—termasuk perbualan antara Moggi dan pegawai pelantikan pengadil (seorang lelaki yang dikenali sebagai “Bergamo”), yang mengandungi bukti perbincangan mengenai tugasan pengadil.
Pejabat Pendakwa Raya Turin memutuskan bahawa adalah sukar untuk membuktikan aktiviti jenayah hanya berdasarkan rakaman dan merujuk kes tersebut kepada Persekutuan Bola Sepak Itali (FIGC). Walau bagaimanapun, selepas namanya disebut dalam rakaman tersebut, presiden FIGC mengarahkan siasatan seluruh liga. Seterusnya, pendakwa raya dari Pejabat Pendakwa Raya Naples telah menyempitkan senarai suspek, dan eksekutif kelab, pegawai tugasan pengadil, dan presiden FIGC telah diletakkan dalam senarai dakwaan.
Dalam keputusan peringkat pertama, tindakan tatatertib telah dikenakan ke atas individu tertentu, termasuk Moggi dan Giraudo, manakala kelab seperti Juventus, Fiorentina dan Lazio telah dikenakan hukuman berat, termasuk penyingkiran ke Serie B atau penyingkiran berserta potongan mata. Walau bagaimanapun, perlu diingatkan bahawa semua pengadil yang sebenarnya disebut dalam rakaman tersebut telah dibebaskan daripada sebarang pertuduhan.
Walaupun kelab-kelab tersebut telah merayu, FIGC menuntut agar kelab-kelab tersebut mengemukakan bukti untuk membuktikan mereka tidak bersalah dan kemudian meneruskan prosiding peringkat kedua dengan pantas. Tidak seperti keputusan peringkat pertama, keputusan peringkat kedua mengakibatkan pengurangan penalti yang jauh berbeza bagi setiap kelab; akibatnya, Juventus sahaja yang menghadapi sekatan yang sangat keras, termasuk mengekalkan penyingkirannya ke Serie B. Kerugian yang ditanggung oleh Juventus akibat penyingkiran ini dianggarkan mencecah ratusan juta euro.
Isu dan Analisis Utama
Isu pertama ialah persamaan "Moggi (individu) = Juventus (kelab)" terlalu dipermudahkan. Walaupun Moggi merupakan pengurus besar Juventus, beliau juga merupakan ejen utama yang mengendalikan agensi bernama GEA World dan memegang kontrak dengan kira-kira 200 pemain.
Sebahagian besar transkrip penyadapan mendedahkan keadaan yang berkaitan dengan kepentingan GEA World, menjadikannya sukar untuk melihat perbualan tertentu semata-mata bertujuan untuk memberi manfaat kepada perlawanan Juventus. Akibatnya, boleh dikatakan bahawa terdapat bukti lemah yang menunjukkan bahawa tindakan peribadi Moggi yang bertanggungjawab secara langsung membawa kepada aktiviti jenayah terancang oleh Juventus secara keseluruhan. Malah, Moggi mengelak daripada hukuman penjara dan menerima penggantungan 18 bulan daripada tugasnya.
Pertikaian kedua berkaitan dengan kepentingan Telecom Italia dalam penerbitan rakaman penyadapan. Telecom Italia adalah entiti yang mendedahkan skandal tersebut, dan hakikat bahawa syarikat itu mempunyai sekutu yang dikaitkan dengan keluarga Moratti telah mencetuskan kontroversi. Tambahan pula, persoalan telah ditimbulkan mengenai hakikat bahawa presiden FIGC meletak jawatan semasa kesan daripada skandal tersebut dan digantikan oleh Guido Rossi, seorang tokoh yang mempunyai hubungan dengan Telecom Italia, dan bahawa hubungan peribadi ini mungkin telah mempengaruhi keputusan untuk menganugerahkan Scudetto (trofi kejuaraan untuk musim itu) kepada Inter Milan.
Perkara ketiga yang menjadi perdebatan ialah percanggahan antara keputusan mahkamah peringkat pertama dan rayuan. Dalam keputusan mahkamah peringkat pertama, Juventus dan beberapa kelab lain menerima penalti yang berat, seperti penyingkiran dan potongan mata; walau bagaimanapun, dalam keputusan rayuan, Fiorentina, Lazio, dan Milan, antara lain, telah mengurangkan penalti mereka dengan ketara, mengakibatkan pengekalan mereka dalam Serie A. Sebaliknya, walaupun potongan mata Juventus dikurangkan sebahagiannya, penyingkirannya dikekalkan. Secara ringkasnya: Dalam contoh pertama, Juventus telah dilucutkan daripada Scudetti 2004–05 dan 2005–06, diturunkan ke Serie B, dan ditolak 30 mata; dalam contoh kedua, potongan mata dikurangkan kepada 12, tetapi penyingkiran kekal. Bagi Fiorentina, Lazio, dan lain-lain, keputusan berubah dengan ketara daripada penyingkiran dalam contoh pertama kepada kekal dalam Serie A dalam contoh kedua. Isu teras yang dibangkitkan ialah terdapat penjelasan yang tidak mencukupi tentang mengapa ketidakseimbangan ini berlaku.
Perkara keempat yang menjadi perdebatan ialah tafsiran peraturan yang terpakai. Dalam percubaan sukan, dua peruntukan menjadi isu utama. Satu ialah peraturan yang melarang kelakuan tidak sportif yang mudah (contohnya, kecaman lisan antara pemain, sentuhan dengan pengadil sebelum perlawanan, dsb.), dan satu lagi ialah peraturan yang lebih serius yang melarang pengaturan perlawanan atau percubaan untuk mendapatkan kelebihan yang tidak adil dalam kedudukan liga. Walaupun transkrip mungkin menunjukkan fakta sentuhan dengan pengadil, adalah sukar untuk membuat kesimpulan semata-mata atas dasar itu bahawa terdapat "manfaat yang besar" (iaitu, tindakan memanipulasi keputusan perlawanan atau mendapatkan kelebihan yang tidak adil dalam kedudukan liga). Khususnya, hakikat bahawa pengadil yang disebut dalam transkrip telah dibebaskan daripada tuduhan jenayah menimbulkan keraguan yang serius.
Isu kelima berkaitan dengan aplikasi "anggapan bersalah." Dalam perbicaraan jenayah, prinsip anggapan tidak bersalah (defendan dianggap tidak bersalah) biasanya digunakan, dan beban pembuktian terletak pada pihak pendakwaan. Sebaliknya, realiti tribunal sukan telah lama dikritik kerana berat sebelah prosedur yang memerlukan kelab atau individu membuktikan ketidakbersalahan mereka berdasarkan keadaan yang tidak memihak kepada mereka. Tuntutan seperti yang dibuat oleh FIGC—bahawa "kelab mesti mengemukakan bukti untuk membuktikan ketidakbersalahan mereka"—boleh dilihat dari perspektif kehakiman sebagai pembalikan beban pembuktian, dan adalah mungkin untuk berhujah bahawa ini mewajarkan langkah-langkah disiplin yang keras yang dikenakan dalam kes Juventus.
Situasi Semasa dan Penilaian Kesimpulan
Susulan kejadian itu, Juventus memfailkan saman terhadap FIGC untuk memulihkan imej kelab dan mendapatkan pembelaan undang-undang, menuntut ganti rugi ratusan juta euro. Walaupun Juventus kemudiannya kembali ke Serie A dan mencapai kejuaraan tanpa kalah pada musim 2011–12, menunjukkan keinginan untuk membuktikan dirinya melalui prestasi, stigma kejadian itu masih melekat dalam fikiran peminat dan pendapat umum. Hakikat bahawa FIGC secara realistiknya kekurangan kapasiti kewangan untuk membayar sejumlah besar itu juga merupakan faktor di sebalik saman tersebut.
Hujah yang dikemukakan dalam artikel ini bukan sekadar untuk membuat kesimpulan bahawa "Juventus sama sekali tidak bersalah." Terdapat jelas salah laku di pihak pengurus besar Juventus, dan tindakan disiplin yang terhasil, sehingga tahap tertentu, adalah wajar. Walau bagaimanapun, pengendalian kes itu sangat tergesa-gesa; hubungan antara pemberi maklumat—yang mempunyai kepentingan peribadi—dan badan penyiasatan dan disiplin menimbulkan syak wasangka; dan, yang penting, hukuman penyingkiran berat yang dikenakan tanpa bukti "keuntungan sebenar" memerlukan pertimbangan semula.
Apa yang saya minta daripada para pembaca adalah jangan berpuas hati dengan imej "kelab pengaturan perlawanan" yang ringkas, tetapi untuk mengkaji kedua-dua isu utama kes tersebut dan masalah prosedurnya. Terlepas dari kemerosotan keseluruhan Serie A, pandangan yang lebih dekat terhadap Juventus sebagai sebuah kelab mendedahkan sejumlah perlawanan dan kisah menarik yang mengejutkan. Sehingga kebenaran perkara ini terbukti sepenuhnya, kita perlu melihat isu ini dari perspektif yang lebih seimbang dan bukannya terburu-buru membuat kesimpulan.
