Dalam catatan blog ini, kami akan menganalisis sama ada teori teras perubatan Korea—Yin-Yang, Lima Unsur dan Teori Meridian—boleh disahkan mengikut piawaian saintifik moden, atau ia hanyalah kepercayaan yang tidak saintifik.
Takrifan sains dalam kamus ialah "pengetahuan sistematik yang bertujuan untuk menemui kebenaran atau hukum sejagat." Dalam erti kata yang luas, ia merujuk kepada akademik; dalam erti kata yang sempit, ia merujuk kepada sains semula jadi. Walau bagaimanapun, terdapat banyak perdebatan di kalangan saintis dan ahli falsafah mengenai apa yang membentuk kebenaran atau hukum sejagat ini dan kaedah apa yang boleh dianggap saintifik. Antaranya, falsifikasiisme Karl Popper telah membawa perubahan besar dalam falsafah sains. Walaupun lebih banyak teori telah muncul dalam falsafah sains, falsifikasiisme masih dianggap sebagai kriteria yang sah untuk membezakan antara sains dan bukan sains.
Falsifikasiisme ialah teori yang dicadangkan oleh Karl Popper. Apabila timbul masalah, hipotesis akan dirumuskan; jika hipotesis ini "saintifik," mesti ada pernyataan yang boleh dipalsukan secara empirikal, dan melalui proses ini, rasionaliti diwujudkan melalui penaakulan deduktif dan bukannya induktif. Tambahan pula, ramalan mestilah mungkin berdasarkan hipotesis, dan ramalan tersebut mestilah benar. Dalam erti kata lain, hipotesis tersebut mestilah boleh "menguji dan menyangkal". Oleh itu, jika pengesahan itu sendiri mustahil, jika peristiwa yang tidak serasi dengan teori tidak dapat dijangkakan, atau jika ramalan tidak betul, ia bukanlah sains.
Sebelum membincangkan perubatan Korea, mari kita kaji secara ringkas apa itu perubatan tradisional Timur. Perubatan tradisional Timur yang diamalkan di Korea dipanggil perubatan Korea, nama yang baru-baru ini diubah. Pada masa lalu, terdapat sedikit perbezaan dalam falsafah dan teori asas daripada perubatan tradisional Cina, tetapi ia dikelaskan secara berasingan berikutan kemunculan perubatan Sasaeng pada akhir Dinasti Joseon. Oleh itu, istilah "perubatan Korea" yang digunakan dalam teks ini merujuk kepada perubatan Timur secara keseluruhan. Jadi, apakah teori yang menjadi asas perubatan Korea? Dua teks asal yang dianggap sebagai "kitab suci" perubatan Korea ialah 'Huangdi Neijing' dan 'Shanghan Lun', kedua-duanya ditulis semasa Dinasti Han. 'Huangdi Neijing' memperkenalkan teori yin-yang dan lima unsur, serta teori meridian, manakala 'Shanghan Lun' ialah teks perubatan empirikal yang merekodkan perkembangan penyakit dan perubahan yang sepadan dalam fisiologi manusia. Di Korea, sistem Perubatan Sasaeng juga diikuti; ini adalah teori yang mengklasifikasikan perlembagaan manusia dan menggunakan kaedah rawatan yang berbeza berdasarkan setiap perlembagaan. Kaedah rawatan yang digunakan dalam perubatan Korea termasuk perubatan herba, akupunktur, moksibusi dan bekam.
Pertama, mari kita kaji latar belakang teori perubatan Korea. Teori paling asas dalam perubatan Timur ialah teori Yin-Yang dan Lima Unsur, yang menyatakan bahawa semua fenomena di alam semesta menjelma sebagai pasangan daya yang bertentangan tetapi saling melengkapi—Yin dan Yang—dan bahawa lima unsur—Logam, Air, Api, Kayu, dan Bumi—beroperasi mengikut prinsip Yin dan Yang ini. Memandangkan ini, adakah cadangan bahawa "alam semesta terdiri daripada dan beroperasi mengikut prinsip Yin-Yang dan Lima Unsur" mempunyai sebarang kenyataan empirikal yang boleh menyangkalnya—iaitu, adakah peristiwa yang tidak serasi wujud? Tidak, ia tidak wujud. Sama seperti Popper mengkritik psikologi Adler dalam karyanya 'Conjectures and Refutations', teori Yin-Yang dan Lima Unsur boleh dibuat agar sesuai dengan apa jua situasi. Contohnya, hakikat bahawa selesema disebabkan oleh jangkitan virus yang terhasil daripada sistem imun yang lemah telah disahkan melalui eksperimen, penyelidikan, dan pemerhatian. Walau bagaimanapun, dari perspektif perubatan tradisional Korea, ia dijelaskan sebagai disebabkan oleh gangguan dalam tenaga Yin dan Yang. Perkara penting di sini ialah kewujudan "qi" yang tidak kelihatan belum disahkan melalui kaedah eksperimen. Teori yang tidak boleh dipalsukan bukanlah saintifik. Contohnya, dari perspektif tenaga haba, tiada perkara seperti "tenaga yin" di dunia ini; hanya haba—yang boleh dipanggil "tenaga yang"—yang mengalir. Memandangkan teori Yin-Yang dan Lima Unsur tidak boleh membuat ramalan khusus, apa sahaja boleh dipaksa ke dalam teori tersebut untuk mengelakkan penyangkalan.
Seterusnya, saya akan mengkaji kaedah rawatan perubatan Korea. Kaedah-kaedah ini secara amnya boleh dibahagikan kepada dua kategori: akupunktur dan moksibusi berdasarkan teori meridian, dan materia medica mengenai formulasi ubat-ubatan herba. Pertama, mengenai teori meridian, yang berfungsi sebagai asas teori untuk akupunktur dan moksibusi, ia tidak lebih daripada fiksyen yang lengkap. Meridian yang disebut dalam teori meridian belum ditemui walaupun menggunakan kaedah anatomi moden yang ultra-tepat dan canggih. Sukar untuk mempercayai bahawa orang purba mempunyai kebijaksanaan dan keupayaan luar biasa yang jauh melebihi orang moden. Sebaliknya, adalah munasabah untuk melihat ini sebagai teori imaginatif yang direka untuk mengimbangi pengetahuan anatomi yang terhad pada masa lalu. Dalam erti kata lain, teori meridian telah pun disangkal sepenuhnya.
Sudah tentu, penyokong akupunktur dan moksibusi berhujah bahawa penyelidikan tentang keberkesanannya masih berterusan hari ini dan ia sememangnya berkesan. Saya bersetuju dengan ini. Terdapat kajian yang menunjukkan kesan melegakan kesakitan berdasarkan prinsip fisiologi sebenar, bukannya kesan plasebo. Jadi, adakah perubatan tradisional Korea saintifik? Menurut penyelidikan tentang keberkesanan akupunktur, kesannya bukan disebabkan oleh rangsangan titik akupunktur untuk membantu peredaran qi, seperti yang didakwa oleh perubatan tradisional Korea, tetapi sebaliknya berpunca daripada prinsip perubatan moden, seperti merangsang kawasan tempatan untuk mengaktifkan rembesan neurotransmiter. Walau bagaimanapun, pengamal perubatan tradisional Korea masih melakukan akupunktur untuk "membuka sekatan" titik akupunktur dan "memudahkan" aliran meridian. Mari kita pertimbangkan contoh berikut. Wabak melanda ternakan, dan kedua-dua Kumpulan A dan Kumpulan B membunuh dan membakar haiwan mereka. Walau bagaimanapun, Kumpulan A membunuh haiwan untuk mencegah penyebaran penyakit itu, manakala Kumpulan B membunuh mereka sebagai korban untuk menenangkan langit yang marah. Walaupun kedua-dua kumpulan akhirnya berjaya mengawal wabak itu, bolehkah kita benar-benar mengatakan bahawa tindakan mereka adalah sama? Jika cadangan yang dikemukakan dalam proses membuat kesimpulan hipotesis untuk menyelesaikan masalah (rawatan penyakit)—seperti teori Yin-Yang dan Lima Unsur atau teori meridian—sudah tidak saintifik, maka walaupun akupunktur memberikan hasil yang baik, ia bukanlah sains.
Saya mengakui bahawa perubatan Korea mempunyai sistemnya sendiri dan kaedah rawatannya boleh menunjukkan kesan tertentu. Walau bagaimanapun, beberapa perkara kritikan adalah perlu mengenai usaha untuk memasukkan perubatan Korea dalam bidang sains. Walaupun penemuan penyelidikan muncul menunjukkan bahawa kesan melegakan kesakitan akupunktur atau keberkesanan ubat herba tertentu adalah "saintifik", ini tidak memberikan rasionaliti saintifik kepada perubatan Korea. Prinsip asas perubatan Korea masih berdasarkan teori Yin-Yang dan Lima Unsur—yang terbuka kepada sangkaan dan tidak boleh disangkal—dan pada teori meridian, yang telah pun disangkal oleh anatomi moden. Walaupun kesan ubat herba tertentu dianalisis secara farmakologi dan biologi, dan kesan melegakan kesakitan akupunktur terbukti secara fisiologi, penemuan ini diperoleh dalam paradigma perubatan moden—iaitu, dalam sistem pengetahuan konseptual perubatan moden—dan bukan dalam sistem pengetahuan konseptual perubatan Korea. Membuktikan sistem konseptual sambil mengubah prinsip terasnya adalah satu bentuk "penipuan." Kesimpulan saya ialah selagi perubatan Korea berasaskan teori Yin-Yang dan Lima Unsur, ia adalah pseudosains; jika asas itu dirobohkan, ia bukan lagi perubatan Korea tetapi perubatan moden.
