In deze blogpost onderzoeken we de balans tussen privacybescherming en misdaadpreventie in het licht van de opmars van de technologie voor zelfrijdende auto's.
Zelfrijdende auto's zijn voertuigen die autonoom rijden zonder tussenkomst van de bestuurder zodra een bestemming is ingesteld. In tegenstelling tot huidige auto's zijn deze zelfrijdende voertuigen geïntegreerd als onderdeel van het transportsysteem in plaats van onafhankelijk te opereren. Met andere woorden, functioneren als onderdeel van het verkeerssysteem betekent dat routes worden bepaald door een centraal controlecentrum met behulp van gps en radar, en dat de bediening hierop is gebaseerd. Dit vermindert het aantal ongevallen, omdat mensen de voertuigen niet rechtstreeks besturen, en kan verkeersopstoppingen verlichten. Door de aard van autonome voertuigen, waar alle systemen met elkaar verbonden zijn, wordt het echter mogelijk om te volgen waar gebruikers naartoe gaan en welke routes ze nemen. Uiteindelijk leidt dit tot zorgen over de privacy. Toch richten discussies over zelfrijdende voertuigen zich voornamelijk op juridische, verzekerings- en ethische kwesties, waardoor zorgen over privacy grotendeels onbesproken blijven. Schending van de privacy is echter een belangrijke kwestie die diepgaande reflectie en tegenmaatregelen vereist.
Zoals eerder vermeld, is het verzamelen van gebruikersinformatie onvermijdelijk vanwege de operationele aard van autonome voertuigen. Aan de andere kant is er ook een perspectief dat deze informatieverzameling positief bekijkt. Een voorbeeld is de potentie ervan om te helpen bij misdaadpreventie, het opsporen van criminelen en onderzoek door middel van kunstmatige intelligentie. Dit standpunt wordt 'Intelligente Robottechnologie en Strafrechtelijk Beleid' genoemd, waarbij het gebruik van autonome voertuigen en onbemande luchtvaartuigen (drones) als belangrijke voorbeelden worden genoemd.
De werking van autonome voertuigen kan echter mogelijk een inbreuk vormen op de privacy van niet-gespecificeerde personen. Google, momenteel toonaangevend in de ontwikkeling van autonome voertuigen, verzamelt met name waarschijnlijk aanzienlijke persoonlijke gegevens, zoals waar gebruikers naartoe gaan, hoe vaak ze bepaalde locaties bezoeken en waar ze zich vaak bevinden. Zelfs als de gegevensverzameling door Google onvermijdelijk is, kan de privacy van onschuldige mensen die niets met criminaliteit te maken hebben, ook in gevaar komen als de overheid deze informatie gebruikt voor misdaadpreventie. Bovendien bestaat de mogelijkheid dat de verzamelde gebruikersinformatie wordt misbruikt voor criminele doeleinden. Gezien eerdere gevallen waarin hackers met een NSA-achtergrond autonome voertuigen manipuleerden, kunnen we niet negeren dat dergelijke incidenten zich inderdaad kunnen voordoen. Hoewel autonome voertuigen strafrechtelijke onderzoeken efficiënter kunnen maken en mogelijk de criminaliteit kunnen verlagen, zijn de risico's die hierbij kunnen ontstaan aanzienlijk.
Deze kwestie kan vanuit twee perspectieven worden begrepen: veiligheid en privacy. Degenen die beweren dat privacy moet worden opgeofferd voor veiligheid, zeggen vaak dat als je niets te verbergen hebt, je niets te vrezen hebt. De logica dat het acceptabel is dat elk aspect van iemands leven wordt gemonitord, alleen omdat iemand niets verkeerd heeft gedaan, klopt echter niet. In een samenleving waar privacy niet gegarandeerd is, wordt persoonlijke informatie overmatig blootgesteld onder het mom van veiligheid, waardoor individuen niet vrij van hun leven kunnen genieten. Met andere woorden, individuen, wetende dat al hun handelingen door derden worden gemonitord, volgen onvermijdelijk een onuitgesproken bevel om zich bewust te zijn van anderen en aan hun verwachtingen te voldoen. Uiteindelijk handelen ze om aan de verwachtingen van anderen te voldoen. Dit probleem wordt levendig geïllustreerd in Franz Kafka's roman Het Proces. In de roman onderwerpt de macht van de rechtbank mensen, en deze onderwerping ontneemt individuen hun macht, waardoor ze uiteindelijk worden gereduceerd tot een staat van absolute gehoorzaamheid. Hoewel de roman een extreme conclusie presenteert met betrekking tot veiligheid en privacy, laat hij duidelijk zien dat mensen zonder privacybescherming niet vrij kunnen oordelen en handelen.
Zelfs als de overheid geen gebruikmaakt van informatie over autonome voertuigen en bedrijven deze informatie in hun systemen bewaren, kunnen er nog steeds problemen ontstaan. Ten eerste neemt het risico op het lekken van persoonsgegevens aanzienlijk toe. Momenteel vinden er bij bedrijven zoals creditcardmaatschappijen veel incidenten plaats als gevolg van nalatigheid van werknemers of opzettelijke lekken door medewerkers, wat tot onrust bij het publiek leidt. Ongeacht de oorsprong van het lek, komen deze incidenten meestal voort uit slecht informatiebeheer binnen bedrijven.
Er is geen garantie dat dergelijke lekken in de toekomst niet zullen voorkomen wanneer autonome voertuigen commercieel beschikbaar komen. Sterker nog, er zou een situatie kunnen ontstaan waarin een veel grotere hoeveelheid persoonlijke informatie wordt gelekt, waardoor gebruikers hun veiligheid niet meer kunnen garanderen. Daarom wordt het ook als ongepast beschouwd dat bedrijven deze informatie verzamelen. De kwestie van het verzamelen van bedrijfsgegevens is zelfs opgenomen in de richtlijnen voor autonome voertuigen die zijn gepubliceerd door de Amerikaanse National Highway Traffic Safety Administration (NHTSA). Deze richtlijnen benadrukken het belang van het opzetten van processen om veiligheidsrisico's te minimaliseren.
Uiteindelijk wordt het voor zowel de overheid als bedrijven als het meest wenselijk beschouwd om de minimale hoeveelheid informatie te bewaren die tijdens de werking van autonome voertuigen wordt verkregen. Hoewel de overheid mogelijk informatie over criminelen ontvangt voor beveiligingsdoeleinden, mag zij niet alle rijgegevens van gebruikers verzamelen om zelf criminaliteit te verminderen. In gevallen waarin toegang tot informatie over autonome voertuigen onvermijdelijk is, zoals voor strafrechtelijk onderzoek, moet deze op dezelfde manier worden beheerd als het huidige CCTV-systeem. Concreet mogen alleen relevante gegevens worden opgeslagen en toegankelijk worden gemaakt, en moeten er logboeken worden bijgehouden van wie wat en wanneer heeft geraadpleegd. De toegang tot deze informatie moet strikt worden beperkt, behalve in uitzonderlijke gevallen.
Naarmate de technologie vordert, wordt het leven gemakkelijker, maar moeten er ook passende tegenmaatregelen worden ontwikkeld. Deze tegenmaatregelen kunnen technische oplossingen zijn die door nieuwe technologie worden ontwikkeld, of juridische maatregelen die door discussie tot stand komen. Hetzelfde geldt voor zelfrijdende auto's. Hoewel zelfrijdende auto's talloze voordelen bieden, zoals het verminderen van ongevallen en het verminderen van verkeersopstoppingen, kunnen er door hun onderlinge verbondenheid privacyproblemen ontstaan. Hoewel deze onderlinge verbondenheid criminaliteitspreventie kan bevorderen, brengt het beheer van enorme hoeveelheden gebruikersdata door de overheid of bedrijven grotere negatieve gevolgen met zich mee. Voordat we zelfrijdende auto's actief promoten, moeten we daarom grondig nadenken over privacykwesties en zowel technische als juridische tegenmaatregelen treffen.